Okyanus ve denizlerden çeşitli avcılık yöntemleriyle elde edilen deniz ürünü miktarı dünya popülasyonuna yetecek miktarlarda değil. Gezegendeki insan popülasyonunun artışını ve dolaylı besin ihtiyacını, endüstriyel avcılıkla azalan denizel stoklarla karşılamak mümkün gözükmüyor. Günümüzde deniz ürünleri üretimi ise deniz ekosistemine zarar verecek, insan sağlığını negatif şekilde etkileyebilecek, çağdışı sistemlerle ve yer israf edilerek, deniz suyu kalitesini etkileyerek yapılmakta. Hollanda'nın Temel Biyoloji Wageningen Üniversitesi Marine Animal Ecology bölümünden ve Magma yazarı / fotoğrafçısı Mert Gökalp doktora çalışmasında bu sorunlara çözüm buluyor: Ekosistem ile barışık, birden fazla ürün veren, su kalitesini minimal düzeyde etkileyecek başka bir üretim mümkün.

Süngerden Kolajen Proteini Üretmek Mümkün mü? 1

Gökalp doktorasında balık çiftliklerinin yarattığı negatif etkiyi pasifize edebilecek, yüzer balık havuzlarının etkilediği su kalitesini geliştirecek, aynı zamanda da balık haricinde başka bir ürün sağlayabilecek, resif ekosistemini taklit eden bir entegre su ürünleri üretim fikri üzerinde çalışıyor. Gökalp ve ekibi balık çiftliklerinin en yoğun olduğu Güllük ve Bodrum’da yaklaşık 10 senedir çalışmalar yapıyor. Ekip, 2011 – 2013 yılları arasındaki bilimsel çalışmalarının sonucunu “Development of an Integrated Mariculture for the Collagen-Rich Sponge Chondrosia reniformis” / “Kolajen proteince zengin Chondrosia reniformis sünger türü kullanılarak entegre akvakültür üretiminin geliştirilmesi” makalesinde anlattı.

Süngerden Kolajen Proteini Üretmek Mümkün mü? 2

Birinci yazar olarak Mert Gökalp'in yer aldığı bilimsel makale, Marine Drugs isimli derginin “Collagen from Marine Biological Source and Medical Applications” isimli özel sayısında yayımlandı. Kendini yenileyen bir balık - sünger deniz çiftliği projesini anlatan makale, bu şekilde yapılan üretimde süngerlerin kardeş canlı olarak balık çiftliklerinde kullanılmasının bilimsel kanıtı olması açısından büyük önem taşıyor. Mert Gökalp çalışmasını şöyle anlatıyor: “Kolajen medikal alanda hammadde olarak 3D bio-printing uygulamalarında, hücre yenilenmesi ve gıda teknolojisinde kullanımlarda oldukça önemli bir protein. Bizim çalışmamız da kolajen proteininin ekolojik ve sürdürülebilir bir şekilde deniz süngerlerinden üretimi üzerine. Sürdürülebilir entegre balık – sünger çiftliği projesi, balık çiftliklerinin deniz suyunda oluşturduğu negatif etkiyi indirgemek fikri üzerine kurulan, kendini yenileyen ikili bir sistem ve bunun bilimsel altyapısının öncü çalışması.”

Halka açık yayınlanan makaleyi buradan indirebilirsiniz.